1
دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهرکرد. شهرکرد. ایران
2
کارشناسی ارشد دانشگاه شهرکرد. ایران
چکیده
یکی از راههاییکه از طریق آن میتوان جلوههای بصری، زیباییها و خوانش آثار ادبی را برای مخاطب نوجوان دو چندان کرد، توجه به پیرامتنهایی چون، عنوان، طرح جلد، اندازه و قطع کتاب است. هدف این پژوهش، بررسی عناصر پیرامتنی در رمانهای نوجوان است. مهمترین سوالات پژوهش عبارتنداز: 1.پیرامتنها چه تاثیر در شکلگیری یا تحریف معنای متن دارند؟ 2.کدام یک از پیرامتنها در رمانهای مورد بررسی، نقش بیشتری در انتقال معنا دارند؟ روشتحقیق، توصیفی-تحلیلی و شیوة گردآوری اطلاعات به صورت بررسی اسناد کتابخانهای است. نتایج پژوهش نشان داد که عنوان رمان هستی به عنوان یک پیرامتن، نقش مهمی در کشف و دریافت بسیاری از ناگفتههای متن و شخصیت هستی برای مخاطب دارد. طرح رویجلد این رمان نیز با استفاده از نشانههای و عناصر به کار رفته، بسیاری از فضاها، حوادث و مفاهیم رمان را برای مخاطب محسوس و ملموستر کرده است. طراحی دو لنگة کفش با نشانههای درون آن روی جلد اثر، بازگو کنندة دو بخش مهم و حساس زندگی هستی در قبل و بعد از جنگ تحمیلی است. فراز و نشیب زندگی شخصیت در عناصر و نشانههای روی جلد رمان، قابل تفسیر و تأویل است. ابهام و تلمیح نهفته در عنوان رمان عاشقانههای یونس در شکمماهی باعث میشود مخاطب تا پایان، حوادث داستان و خوانش متن را دنبال کند. کشف ارتباط میان نشانههای عنوان و متن، مخاطب را در درک نکات و مفاهیمپنهان متن یاری کرده است. طرح روی جلد، رنگ و نشانههای به کار رفته در آن، تکمیل کنندةمعنای متن و باعث زدودن ابهام در عنوان شده است.